• polski
  • english
Zmień język:

Klejenie Odzieży

TECHNOLOGIA SPAJANIA (BONDING)

Krótkie wprowadzenie do technologii spajania

  • Spajanie (z ang. bonding) oznacza złączenie dwóch elementów materiału razem za pomocą kleju lub warstwy taśmy klejącej (film) ulegającej stopieniu pod wpływem temperatury. Proces ten jest też nazywany : podklejanie , laminowanie z podklejaniem, łączenie termiczne lub adhezyjne.  
  • Technologia spajania termicznego przeznaczona jest głównie do spajania materiałów odzieżowych tak by zastąpić proces standardowego szycia z użyciem igły i nitki. Dzięki temu otrzymujemy powierzchnię łączenia gładką, estetyczną, bez perforacji, szczelną, wygodną w kontakcie z ciałem. Najczęściej tego typu łączenie jest uzyskiwane przez zastosowanie prasy termicznej gdzie czynnikiem umożliwiającym spajanie jest temperatura, docisk i czas docisku. Czasami używa się do tego celu technologii ultradźwiękowej umożliwiającej uzyskanie dodatkowych efektów wzorniczych lub przy pracy na specyficznych materiałach.
  • Spajanie stosowane jest w różnego rodzaju produktach jak : laminowanie powierzchni, laminowanie materiałów z rolki, lamowanie, podwijanie, łączenie materiałów “na zakładkę” tak jak w szyciu na maszynach typu autolap, doklejanie taśmy wzmacniającej lub ozdobnej.

Najważniejsze czynniki w technologii spajania odzieży.

Materiał

a) Efekt wykończenia:

       Sposób wykończenia materiału  ma zasadniczy wpływ na siłę połączenia materiałów spajanych. Istotne  jest, żeby spajane materiały nie miały na swojej powierzchni ani silikonu ani teflonu, które wprowadzają zagrożenie przesuwania się warstw materiału między sobą. Ponadto materiał powinien posiadać odpowiedni stopień absorpcji wilgoci co umożliwi wnikanie cząstek kleju w struktury włókien materiału. Stopień absorpcji decyduje jak szybko materiał odbierze ciepło z głowicy grzejnej maszyny i jak szybko klej zostanie zaabsorbowany przez włókna materiału. Najszybszą i najprostszą metodą testowania tego parametru jest pozostawienie kropli wody na powierzchni materiału. Im dłuższy czas potrzebny do spenetrowania przez tę kroplę materiału, tym materiał ma wyższe własności hydrofobowe, to znaczy tym trudniej wilgoć wnika struktury materiału a tym samym klej będzie miał mniejsze zdolności klejenia.

b) Farbowanie:

Różne kolory materiałów mogą mieć różny wpływ na własności hydrofobowe kleju. Najczęściej ciemniejsze kolory charakteryzują się gorszymi własnościami absorpcji kleju a jaśniejsze mają te własności lepsze. W związku z tym parametry procesu spajania mogą się różnić dla tych samych materiałów w różnych kolorach by uzyskać taki sam efekt spajania. Różne kolory reagują różnie na temperaturę dlatego materiał po farbowaniu powinien być odporny na działanie temperatury w zakresie 200oC a nawet nieco więcej. Wynika to stąd, że większość procesów formowania miski biustonosza wymaga zastosowania temperatury 180 oC - 200oC. Ponadto niektóre taśmy kleju wymagają temperatury topienia (temperatura określana skrótem GLT)  sięgającej 170 oC - 190oC i więcej. Aby osiągnąć temperaturę topnienia kleju GLT czasami wymagane jest podgrzanie powierzchni materiału o ok. 20 oC wyżej niż temperatura GLT. W związku z tym jeśli materiał i farbowanie nie będzie odpowiedniej jakości, mogą powstać przebarwienia temperaturowe widoczne na powierzchni materiału. Zaleca się przeprowadzenie prób pracy na każdym materiale przed rozpoczęciem produkcji seryjnej. Należy to zrobić przeprowadzając proces spajania na najgrubszej części łączonych elementów tak, by połączenie było mocne i obserwować efekt po przeprowadzeniu procesu. Jeśli zaobserwujemy przebarwienia temperaturowe należy albo poinformować dostawcę materiały by zmienił technologię barwienia i używał wyższej jakości komponentów albo zatasować taśmę klejącą wymagającą niższych temperatur aktywacji kleju. Oczywiście zawsze należy pamiętać, że proces spajania powinien gwarantować wygodne połączenie, wygląd, odpowiednią siłę połączenia.

c) Komponenty:

I. Bawełna: Naturalna bawełna nie jest rekomendowana do użytku w technologii spajania.

II. Poliester: Zgodnie z danymi podawanymi przez firmę Bemis, światowego lidera w produkcji taśm do łączenia spajaniem, materiały poliestrowe zachowują się nieco lepiej od materiałów od materiałów typu nylon i lycra.

 

III. Lycra: Rozciągalność lycry może mieć wpływ na siłę połączenia w spajaniu. Zastosowanie taśmy łączącej w wyrobach o dużym współczynniku rozciągalności, w przypadku ekstremalnego rozciągnięcia spajanych materiałów może spowodować oddzielenie się taśmy kleju od powierzchni materiału powodując przerwanie połączenia.

IV. Różne komponenty : Różne komponenty wymagają różnych typów kleju. Dlatego należy szczególnie ostrożnie dobrać odpowiedni typ taśmy z klejem w zależności od wzoru, powierzchni materiału, typu wykonywanej operacji. W związku z tym każdy materiał musi zostać dokładnie przetestowany przed rozpoczęciem produkcji.

V. Włókna: Włókna materiału powinny być odporne na temperaturę by uniknąć topienia lub deformowania materiału pod wpływem temperatury. Zazwyczaj łatwiej jest poddawać procesowi spajania materiały z włókien otwartych niż materiały z włóknami skondensowanymi.

d) Waga i grubość:

       Gramatura i grubość materiału wpływa na szybkość przekazywania temperatury do włókien materiału i efekt czucia przy dotyku powierzchni spajanej. Ma to również wpływ na dobór odpowiedniej jakości i rodzaju taśmy z klejem, dobór ustawień parametrów procesu. Przy materiałach grubych i ciężkich, powinna być wybierana grubsza taśma, aby zapewnić w ten sposób możliwość połączenia tym samym klejem w tym samym czasie dwóch kawałków materiału, co jednocześnie spowoduje, że klej pozostanie pomiędzy dwiema warstwami materiału. Wyższe ustawienia są normalnie potrzebne aby osiągnąć wymaganą siłę technologii spajania, chociaż, gdy materiał jest cieńszy i lżejszy,  potrzebne są także cieńsza taśma i niższe ustawienia. Umożliwia to ładny wygląd powierzchni materiału oraz brak przesiąkania kleju przez materiał.

e) Typy materiału:

  1. Materiał z oczkami i koronkami Oczka i koronki są materiałami trudnymi do spajania, ponieważ klej po roztopieniu przenika przez dziurki materiału a pozostałość nie jest przez to ani regularna ani ciągło spojona. Siła spajania będzie w jednym miejscu silniejsza a w drugim słabsza, co w rezultacie daje niezadowalający rezultat spajania materiału.
  2. Materiał włoskowaty  

Materiały z powierzchniami włochatymi takie jak wełna, kosmacące się itp. nie są zalecane do spajania ponieważ:

  1. Klej przyklei się tylko do powierzchni z włoskami a nie do włókna materiału, co spowoduje zmniejszenie efektu i siły spajania
  2. Aby klej przeniknął przez włoski materiału potrzeba dużo większego ciśnienia, dłuższego czasu lub wyższej temperatury
  3. Z powodu tego, że parametry są wyższe, może doprowadzić to do przyciemnienia koloru lub oznak wypalenia materiału
  4. Włoski na powierzchni materiału są spłaszczone, co daje niezadowalający efekt końcowy.
  5. Czysto ucięty materiał i materiał bez pofałdowanych krawędzi

Czysto ucięty materiał jest zalecany, ponieważ gdy jest w taki sposób ucinany, powstaje płaska krawędź, która jest perfekcyjnie przystosowana do technologii spajania. Jeśli materiał ma tendencje do fałdowania się po ucięciu, bardzo trudno jest dostosować taką technologię spajania, która jest zarówno bezpieczna jak i daje odpowiedni wygląd końcowy materiału. Przy użyciu materiału złej jakości, ilość strat wzrasta, głównie z powodu złej jakości spajania, co powoduje wzrost kosztów produkcji.

f) Inne rodzaje materiału:

  1. Stała jakość materiału jest istotna przy technologii spajania. Wspólnymi problemami w materiałach są:
  2.  Różny sposób kurczenia się w różnych częściach rolki materiału. Może spowodować problemy z pomiarem.
  1. Faeba nie jest wyrównana na rolkach z materiałem Jeśli farba położona jest cieniej lub grubiej w różnych częściach rolki z materiałem, lub jeśli farba jest inna na każdej rolce, siła spajania będzie niestała. Niektóre części materiału w rolce będą spojone lepiej, inne gorzej.
  2. Niekonsekwentne wydłużanie, modelowanie lub odzyskiwanie materiału. To może także spowodować różne problemy z pomiarami i z dopasowaniem materiału.
  3. Różna jakość materiału próbnego i materiału hurtowego. Czasami materiał hurtowy może być całkowicie różny od próbnego. Dlatego dobrze jest przechowywać materiał próbny tak, aby nie powstawały żadne rozbieżności. Oryginalny testowy kawałek materiału może być przetestowany i dopasowany do materiału hurtowego.
  1. Wszystkie ozdoby i dodatki takie jak pierścionki, szkiełka, warstwy z drutu, druciane skrzynki itp. powinny być odporne na  wysoką temperaturę. Nawet jeśli nie są one bezpośrednio związane z procesem spajania, ciepło może przeniknąć przez materiał i uszkodzić tgo rodzaju dodatki. 
  2. Taśma/klej

Dostawcy taśmy i kleju

Na rynku obecni są różnorodni dostawcy taśm i klejów, ale firma Bemis jest najbardziej rozpowszechnionym dostawcą tego rodzaju materiałów w przemyśle odzieżowym. Firma Bemis zajmuje się produkcją różnych rodzajów ciągłej, gorącej, roztapiającej się taśmy, a każdy z rodzajów posiada swoje właściwości i wymaga różnego rodzaju ustawień i odpowiednich kombinacji materiałów. Dlatego istotny jest odpowiedni dobór taśmy. 

Maszyna

  1. Rodzaje maszyn spajających.

Wybór maszyny spajającej jest bardzo znaczący w technologii spajania. Sew Systems zapewnia  różne maszyny odpowiednie do różnych zastosowań. Duża i mała płaska podstawowa maszyna cieplna, mała maszyna zlepiająca za pomocą szpilki i seryjnie obrabiające krawędzi maszyny, które łatwo przystosowują się do różnych zastosowań.

Maszyny podgrzewające górną i dolną część są zawsze lepszym wyborem. W górnej części materiału, po jego podgrzaniu zbyt duża ilość kleju może przejść przez górną część  a zbyt mało przez dolą część materiału. Górna część materiału może mieć inny kolor niż dolna . Dlatego maszyna podgrzewająca górną i dolną część materiału unika tych problemów, bo umożliwia równoczesne przenikanie kleju przez oba materiały. Przy specjalnych zastosowaniach ,kiedy tylko jedna część materiału potrzebuje podgrzania, istnieje możliwość wyłączenia podgrzewania góry lub dołu materiału w maszynie.